افسری
کاراکاس، نشانههای فزایندهای از کاهش نقش نیروهای امنیتی و مشاوران کوبایی در ونزوئلا دیده میشود؛ تحولی که به گفته منابع آگاه، در پی تشدید فشارهای ایالات متحده برای تضعیف اتحاد راهبردی میان کاراکاس و هاوانا در حال شکلگیری است.
به گزارش خبرگزاری رویترز دوشنبه، ۴حوت/اسفند، منابع مطلع اعلام کردهاند که بخشی از نیروهای کوبایی طی هفتههای اخیر ونزوئلا را ترک کردهاند. همچنین گفته میشود دولت موقت به رهبری دلسی رودریگز حفاظت شخصی ریس دولت را به تیمهای ونزوئلایی واگذار کردهاست؛ رویکردی که در مقایسه با دوران ریاستجمهوری نیکلاس مادورو و هوگو چاوز تغییر محسوسی به شمار میرود. این دو رهبر پیشین بهطور گسترده به یگانهای ویژه امنیتی کوبا متکی بودند.
از اواخر دهه ۲۰۰۰، حضور امنیتی کوبا یکی از ارکان اصلی بقای ساختار موسوم به «چاویستی» در ونزوئلا تلقی میشد. ماموران اطلاعاتی کوبا در بخشهای مختلف نیروهای مسلح ونزوئلا، بهویژه در سازمان ضدجاسوسی نظامی، مستقر بودند و نقشی کلیدی در شناسایی و مهار مخالفان داخلی ایفا میکردند.
این تحولات پس از آن شدت گرفت که در پی یک عملیات نظامی آمریکا، مادورو بازداشت شد؛ رخدادی که به گفته مقامهای هاوانا به کشته شدن ۳۲ شهروند کوبایی انجامید و روابط دو کشور را وارد مرحلهای پرتنش کرد. واشینگتن بهصراحت اعلام کردهاست که هدفش پایان دادن به همکاریهای امنیتی میان ونزوئلا و کوباست.
دولت دونالد ترامپ علاوه بر فشارهای سیاسی، صادرات نفت ونزوئلا به کوبا را نیز مسدود کردهاست؛ اقدامی که میتواند اقتصاد شکننده این کشور جزیرهای را با چالشهای بیشتری مواجه کند. مقامهای آمریکایی مدعیاند منافع سیاسی رودریگز با اهداف واشنگتن همراستا شده و او برای تثبیت جایگاه خود ناگزیر به ایجاد فاصلهای حسابشده با هاواناست.
با این حال، شواهد نشان میدهد این فاصلهگذاری کامل نیست. تماسهای تلفنی رودریگز با میگل دیاس-کانل و حضور نمادین مقامهای کوبایی در مراسم رسمی در کاراکاس، حاکی از تداوم تاکید دو طرف بر «برادری و همکاری تاریخی» است. افزون بر این، برخی منابع از ادامه فعالیت محدود ماموران امنیتی و مشاوران نظامی کوبا در ونزوئلا و تداوم خدمات پزشکان کوبایی خبر میدهند.
در مجموع، به نظر میرسد رویکرد جدید کاراکاس تلاشی برای ایجاد توازن میان کاهش آشکار نفوذ کوبا به منظور کاستن از فشارهای آمریکا و حفظ پیوندی باشد که طی دهههای گذشته یکی از پایههای اصلی ثبات سیاسی جریان چاویستی محسوب میشدهاست.
