افسری

فرانسه و آلمان که برای ساخت مشترک جنگنده نسل آینده توافق کرده بودند، اکنون بر سر اینکه کدام کشور رهبری و مدیریت پروژه را بر عهده داشته باشد، به بن‌بست رسیده‌اند. این اختلاف، برنامه ۱۰۰ میلیارد یورویی را در معرض فروپاشی قرار داده‌است.

گاردین امروز شنبه، ۲حوت/اسفند، نوشت، برنامه مشترک فرانسه و آلمان برای ساخت جنگنده نسل آینده که شامل گروهی از پهپادها و یک «ابر ارتباطات رزمی» می‌شد، در حال مواجهه با مشکلات جدی است. صدراعظم آلمان، این هفته اعلام کرد که این برنامه دیگر برای آلمان کارایی ندارد و تاکید کرد که این اختلاف «فنی» است نه سیاسی.

مشکل اصلی بر سر اولویت‌های متفاوت دو کشور است؛ فرانسه به جنگنده‌ای نیاز دارد که توان حمل سلاح هسته‌ای و برخاست از ناوهای هواپیمابر را داشته باشد، در حالی که آلمان چنین نیازی ندارد. این چالش‌ها ریشه در برنامه‌ای دارند که در سال ۲۰۱۷ با حمایت، رئیس‌جمهور فرانسه، و انگلامارکل صدراعظم وقت آلمان، معرفی شد و اسپانیا نیز در سال ۲۰۱۹ به آن پیوست. هدف این پروژه، جایگزینی هواپیماهای رزمی فعلی تا سال ۲۰۴۰ بود؛ جنگنده‌ای با قابلیت پنهان‌کاری و همکاری لحظه‌ای با پهپادها برای جمع‌آوری و اشتراک‌گذاری داده‌های رزمی.

در این میان، شرکت فرانسوی Dassault Aviation با موفقیت صادرات جنگنده رافال را ادامه می‌دهد و همین امر موقعیت این شرکت را در مذاکرات پروژه تقویت کرده است. یک مقام ارشد پیشین فرانسوی می‌گوید: «داسو مهندسان فوق‌العاده‌ای دارد، اما از نظر سیاسی هرطور که بخواهند رفتار می‌کنند و حالا حتی به این پروژه هم نیازی ندارند.»

هم‌زمان، مکرون در سفر اخیر خود به دهلی، به‌صورت مستقیم در نقش فروشنده رافال ظاهر شد و قرارداد فروش بیش از ۱۱۴ فروند را به هند پیش برد، در حالی که شرکت از همکاری در پروژه جایگزین رافال خودداری می‌کرد.

اختلال در پروژه تنها محدود به فرانسه نیست. برترانت دیکاردو رئیس پیشین امور عمومی اتحادیه اروپا و ناتو در ایرباس، توضیح می‌دهد که تیم‌های مهندسی ایرباس، داسو را رقیب خود می‌دانستند و پذیرش خروج از پروژه یوروفایتر برای آنها دشوار بود. از سوی دیگر، داسو نیز از انتقال دانش فنی ساخت جنگنده به شریک آلمانی مقاومت کرده است، زیرا نگران بود رقبا تخصص فرانسوی را به دست آورند. به گفته تحلیلگران دفاعی، تنها فرانسه توانایی طراحی یک جنگنده از صفر به‌تنهایی را دارد، اما همکاری بدون احترام متقابل بین کشورها و شرکت‌ها ممکن نیست.

بنابراین، پروژه با وجود جاه‌طلبی‌های اولیه و سرمایه‌گذاری عظیم، اکنون با چالش‌های فنی، سیاسی و تجاری پیچیده‌ای مواجه است که آینده آن را نامطمین کرده‌است.